Van cijfers naar compliance:
De Credit Analyst van vandaag
Kan de klant zijn lening terugbetalen? Lang was dat de enige vraag die een Credit Analyst moest beantwoorden. Vandaag is dat nog maar het begin. Mustafa werkte in kredietanalyse bij grote leasingmaatschappijen, was elf jaar freelancer en zag het vak ingrijpend veranderen. We spraken met hem over compliance, artificiële intelligentie en wat een goede Credit Analyst vandaag nodig heeft.
Van een start in de automotive sector naar elf jaar freelance tot vaste aanwerving
Mustafa begon zijn carrière bij een grote speler in de automotive sector, ter ondersteuning van de kredietafdeling. Eerst als pre-acceptant, later als Credit Analyst. In deze organisatie werkte men veel met consultants, en zo kwam Mustafa voor het eerst in contact met de consultancywereld, en met iCredit.
De volgende stap was een job bij een grote leasingmaatschappij via een vaste plaatsing door iCredit. “Daar heb ik me op zeer korte tijd kunnen verdiepen in kredietanalyse”, vertelt Mustafa. Het was een mooie opportuniteit, maar toen de leasingmaatschappij werd overgenomen, vreesde Mustafa dat de interne werking serieus zou veranderen.
“Toen dacht ik: mijn carrière verder uitbouwen op freelance basis, het is nu of nooit.” Mustafa waagde de sprong naar freelance en bleef dat elf jaar doen. Dat bracht veel variatie: projecten in de chemie, de leasingsector en de bancaire wereld, soms als vervanging, soms tijdens herstructureringen.
"Je moet bijna een halve jurist zijn"
Wie de rol van Credit Analyst vandaag wil begrijpen moet verder kijken dan cijfers. “Drie à vier jaar geleden moest een Credit Analyst vooral zeggen of iemand de financiering kon betalen of niet”, zegt Mustafa. “Nu komt er veel meer bij kijken.”
Compliance, AML en KYC waren vroeger bijzaak
Compliance, AML (anti-witwas) en KYC (ken je klant) waren vroeger bijzaak. Nu zijn ze een verplichting en soms zelfs belangrijker dan de terugbetalingscapaciteit. Heeft de aanvrager een PEP-mandaat, is hij dus een politiek prominent persoon? Wie staat er in het UBO-register als uiteindelijke begunstigde? Die vragen moeten beantwoord zijn voor er een krediet wordt verleend.
Volgens Mustafa heeft die verschuiving ook een heel concrete achtergrond. “Kijk naar wat er in de haven van Antwerpen gebeurt. De cocaïnehandel is een miljarden business en dat geld wil men in het systeem brengen.” Lege ondernemingen worden opgericht om geld wit te wassen en financiële instellingen zijn een van de plaatsen waar dat kan worden tegengehouden. “Daarom is de rol van kredietanalist veranderd.”
Wat maakt een goede Credit Analyst vandaag?
Uitgebreide financiële kennis blijft de basis. Maar juridische kennis, zoals UBO en PEP is minstens even belangrijk. “Het is niet langer een vinkje dat je zet. Het is een essentieel onderdeel van het takenpakket en je moet daar ook het belang van inzien.”
Daarnaast zijn people-skills cruciaal. Een Credit Analyst neemt een centrale rol in tussen allerlei afdelingen. “Je bent altijd aan het jongleren tussen de mensen die het commercieel bekijken en de mensen die het vanuit compliance en AML bekijken. Je moet hun taal kunnen spreken.”
Toen en nu: eerst de klant, dan de cijfers
Vroeger draaide het op de kredietafdeling om één ding: je moest de cijfers hebben. Vandaag kijk je eerst of de klant gekend is en verifieer je zijn identiteit. Controles die vroeger in een later stadium gebeurden, worden nu meteen bij het begin uitgevoerd.
Daar is een goede reden voor. “Alles wat je in het begin niet nagaat, kan ervoor zorgen dat een contract later wordt teruggeroepen”, legt Mustafa uit. Bij witwassen of fiscale fraude kan de overheid bovendien de onderneming zelf aansprakelijk stellen als die de nodige checks niet heeft gedaan.
Het resultaat: “Het is niet omdat je het kan betalen, dat je de lening ook krijgt.” Pas als een aanvraag op alle vlakken in orde is en alle documenten voorhanden zijn, begint de eigenlijke kredietcheck.
Nieuwe hulpmiddelen hebben daarbij geholpen. Zo hebben Credit Analysten in België vandaag toegang tot het UBO-register. Toch is de kern van het vak verrassend stabiel gebleven. De scorecard is er nog altijd. Bij een particulier kijk je nog steeds naar inkomsten en uitgaven en of alles wettelijk in orde is. Bij consumentenkrediet is de consument sterk beschermd en zijn de regels tegen overkreditering streng. Ook het raadplegen van jaarrekeningen, dankzij de deponeringsplicht voor veel Belgische ondernemingen, is weinig veranderd.
“Er is heel veel bijgekomen”, vat Mustafa samen, “maar puur krediet technisch is er niet zo veel veranderd.”
AI: (nog) geen wondermiddel, wel een belangrijke tool
Automatisering en AI zijn volop in ontwikkeling, en volgens Mustafa kan je er niet omheen. De verwachtingen zijn wel hoog. “Soms klinkt het alsof je een AI-agent bouwt en die lost alles voor je op. Maar als je al een heel goede scorecard hebt, wat kan een AI-agent dan nog meer doen?”
Mustafa staat er neutraal tegenover, maar ziet wel potentieel. “Ik zou graag hebben dat AI mee naar een aanvraag kijkt. Dat is momenteel nog niet het geval.” Vooral bij het opsporen van fraude kan het een echte hulp zijn. “Ik zie het niet als een bedreiging maar als een tool dat het werk waardevoller kan maken.”
De toekomst: kredietanalyse en AML groeien samen
Waar staat kredietanalyse over vijf tot tien jaar? Mustafa verwacht dat de band met compliance nog sterker wordt. “Zeker met de witwasproblematiek waar we in België mee zitten, denk ik dat kredietanalyse heel verweven zal zijn met de AML- en compliance-afdeling. Vandaag de dag zijn ze al heel sterk met elkaar verbonden.”
Advies aan wie start als Credit Analyst
Wat zou Mustafa een jonge Credit Analyst meegeven? Vooral besef van verantwoordelijkheid. “Stel jezelf bij elke aanvraag de vraag: zou ik hier zelf mijn geld aan uitgeven? Je speelt met veel kapitaal.”
“Je mag het niet zien als: ik ga vandaag eens wat aanvragen behandelen. Het is geen rocket science, maar je moet het echt graag doen.”
Op zoek naar een Credit Analyst voor jouw team?
De eisen voor kredietanalyse stijgen snel. Een goede analyst combineert financiële kennis met inzicht in UBO, PEP en anti-witwasregels. Bovendien weet hij zich te bewegen tussen verschillende afdelingen. Dergelijke professionals vind je niet zomaar. iCredit kent de markt en het netwerk, en helpt je aan de juiste Credit Analyst. Zowel voor een vaste aanwerving als voor een tijdelijke vervanging.
Blijf op de hoogte
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en krijg toegang tot:
- Het laatste nieuws over iCredit
- Beschikbare finance consultants
- Persoonlijke uitnodigingen voor onze events
- Gratis toegang tot onze webinars